We spreken voorzitter Amir Trejic samen met de oudste twee leden van de vereniging Herman Keizer en Bert Vos in Wijkgebouw De Brake aan de Schipbeekstraat 1 in Nijverdal. Dit is sinds 1990 de vaste locatie van E.N.O. dat staat voor Ernst Nut en Ontspanning. Het is maandagavond, de vaste clubavond. Ik verwacht bij deze naam en de serieuze sport dan ook een serieuze rust en stilte. Het is half zeven en de jeugdspelers hebben zich verzameld voor hun wekelijkse schaakavond. Schaakborden worden klaargezet, schaakstukken kletteren op de borden en de schaakklokken komen tevoorschijn.
Jong geleerd….
De jeugdleden spelen onder leiding van Thijs Kampman, 21 jaar, die zelf als jeugdlid is begonnen bij E.N.O. Dat Thijs al jong geen onverdienstelijke schaker was blijkt uit een oud clubblad uit 2013. Hierin staat een foto en uitgebreide beschrijving van Thijs, die samen met drie jeugdspelers heeft meegedaan aan het NK voor spelers onder de 10 jaar. Een toernooi waaraan destijds 160 schakers (40 teams) meededen en dat is gewonnen door de vier Jeugdleden van E.N.O. Om aan het NK mee te mogen doen, hadden zij al de competitie van Overijssel gewonnen. Een bijzondere prestatie.
Via het lidmaatschap van E.N.O. ben je automatisch lid van de Schaakbond Overijssel en van de KNSB , de Koninklijke Nederlandse Schaakbond. Op die manier kun je niet alleen meedoen aan regionale toernooien en competities, maar uiteindelijk ook aan landelijke. De toernooien zijn er in verschillende leeftijdsklassen en ingedeeld naar het niveau waarop je speelt. De vereniging heeft 8 leden die ook op landelijk niveau spelen, en nog 4 op de ´reservebank´. Ook de jeugd die regionaal goed presteert, speelt op landelijk niveau.
Oud en jong
Herman Keizer vertelt: “De vereniging is gestart met 10 leden, ‘belangrijke mensen’ in de gemeente Hellendoorn, zoals het hoofd van de ULO-school, de heer T. Visser, destijds de eerste voorzitter van E.N.O. De naam E.N.O. is door hem bedacht. Het zegt eigenlijk alles; Ernst is duidelijk; schaken is een serieuze sport. Nut is omdat schaken goed is voor de ontwikkeling van je hersenen. Het houdt je scherp, je leert je beter concentreren en het traint je geheugen. Ontspanning spreekt ook voor zich. Op de ULO-school werd destijds ook al schaakles gegeven, weet Herman Keizer nog uit verhalen van oud leden die daar destijds hun eerste schaaklessen hadden gehad. De vereniging telt op dit moment 38 volwassen leden en 8 jeugdleden. Er zijn (slechts) twee vrouwelijke leden. De jongste speler, Cameron van Hulzen, is 12 jaar, Een jeugdspeler van 16 speelt bij de volwassenen en de oudste speler, genaamd Bert Vos is 88. Hij speelde eerder bij andere verenigingen, maar is alweer lange tijd lid bij E.N.O. “Schaken draait niet alleen om de sport”, vertelt hij. “Gezelligheid is ook belangrijk”. Dat is de reden dat hij destijds bij E.N.O. is gaan schaken.
‘In de jaren ’70, de tijd van de Amerikaanse schaker Bobby Fischer tegen zijn rivaal, de Rus Boris Spaskii, hadden we veel aanwas van nieuwe leden’
65 jaar lid
Herman Keizer, 82 jaar jong, is dit jaar al 65 jaar lid van de vereniging. Hij was 17 jaar toen hij begon en weet nog veel over de beginjaren. Hij grapt: “Waar E.N.O. ook kampioen in is, is het aantal verhuizingen. Regelmatig werd de huur weer opgezegd en moest de vereniging op zoek naar een nieuwe locatie. Hij somt de locaties op waar de vereniging gehuisvest is geweest. Gelukkig is Wijkgebouw De Brake sinds 1990 nu de vaste stek. Het aantal leden is in die 100 jaar ook heel wisselend geweest. In de jaren ’70, de tijd van de Amerikaanse schaker Bobby Fischer tegen zij rivaal de Rus Boris Spaskii, hadden we veel aanwas van nieuwe leden. Er was ook een schaakcursus op televisie. Ook in de jaren ’80 was de belangstelling voor schaken groot en heeft E.N.O. veel toernooien georganiseerd. Op de groepsfoto van het 75-jarig bestaan, uit het jubileumboekje van 2001, telt E.N.O. nog 21 jeugdleden. Dat is nu helaas veel minder. Maar het zijn nu ook heel andere tijden.
Computerschaak
Met alle sporten die er tegenwoordig worden aangeboden en de mogelijkheden die er tegenwoordig zijn, is het niet gemakkelijk om nieuwe (jeugd)leden te werven. Er wordt tegenwoordig ook meer aan computerschaak gedaan. Maar, zowel Bert als Herman geven aan dat tegen een computer spelen veel minder leuk is dan het ‘echte’ schaken tegen personen. Wanneer je bij een computer een slechte zet doet, dan kun je dat terugdraaien en een andere zet proberen. Let je even niet op en doe je een verkeerde zet tegenover een persoon, dan merk je daar de consequenties van in het spelverloop. Dat is veel spannender. Bert Vos gebruikt de computer wel om zijn openingszetten (het beginspel) te oefenen. Ook kun je de computer gebruiken om te kijken hoe je het spel had kunnen spelen. Van de computer kun je ook niet winnen, maar je kunt er wel van leren.” Hoeveel partijen hij in zijn leven heeft gespeeld, weet hij niet. Hij houdt al zijn partijen (elke zet) bij in een boekje en is inmiddels aan zijn 1000e boekje toe.”
School schaken
“Zoals er in de beginperiode schaakles werd gegeven op de ULO-school, zo geeft de vereniging nu nog steeds school schaken op basisscholen”, vertelt Amir Tadic. Dat wordt gesponsord door zijn werkgever, Euromouldings in Nijverdal. “Zonder die sponsering is het veel moeilijker”, vervolgt hij. “Ook wordt er jaarlijks eind januari met hulp van die sponsoring een Schoolschaak Kampioenschap georganiseerd voor basisscholen. Daar doen in totaal 40 tot 60 kinderen uit Hellendoorn en Nijverdal aan mee. Ook de Schaakbond Overijssel, SBO, speelt een belangrijke rol in het jeugd schaken. Helaas blijkt het moeilijk om jeugdleden vast te houden wanneer ze naar de middelbare school gaan. Veel huiswerk en een druk (sociaal) leven maken dat lastig. De vereniging heeft plannen om een schaaktoernooi te organiseren op Scholengemeenschap Reggesteyn, en hoopt zo nieuwe leden te werven.
Meedoen-Regeling van de Gemeente
Voor wie het contributiegeld een probleem is, helpt de gemeente Hellendoorn via de Meedoen-Regeling. Informatie hierover staat op de website van E.N.O. en die van de gemeente Hellendoorn. Ook organiseert Stichting de Welle wekelijks schaken voor 55-plussers in het gebouw ‘De Cirkel’ aan de Constantijnstraat. Hiervoor hoef je geen lid te zijn van de vereniging, maar kun je een 10 rittenkaart kopen bij ‘De Welle’. Het zijn gezellige bijeenkomsten en schaken is een mooie manier om je hersenen actief te houden.
De Jubileumweek
Voor de Jubileumweek van 8 t/m 15 juni is een gevarieerd programma georganiseerd. Wie denkt dat schaken alleen bestaat uit een gewoon potje schaak, heeft het mis. Zo is er een ‘Hands and brains koppeltoernooi’. Hierbij spelen schakers in tweetallen tegen elkaar. Eén speler zit aan het bord, de ‘hands’ en de ander staat erachter. Hij is de ‘brains’ en geeft aan met welk schaakstuk de speler een zet moet doen. Bijvoorbeeld met het paard. Hij de Brains heeft een plan in zijn hoofd maar de ‘hands’ bepaalt hoe hij het stuk speelt. Ook is er een speelwijze die ‘Random chess’ heet. Hierbij staan de schaakstukken, op de achterste rij van het bord, niet op hun gebruikelijke plaats. De computer bepaald hoe de stukken komen te staan. Hierdoor krijg je een heel ander uitgangspunt en wordt het beginspel (de opening) heel anders. Dat maakt het schaken nog creatiever. Ook is er een ‘trainingscarousel’ waarbij schakers drie workshops hebben van de betere schakers van de vereniging. Er is ook een ‘Terassentoernooi’ bij verschillende horecagelegenheden in Nijverdal. Hoogstepunt van de feestweek is een simultaantoernooi op de slotdag 15 juni, tegen Jop Delemarre, een bekende Nederlandse schaakmeester. Ook spelers van buiten de vereniging kunnen aan de activiteiten meedoen.
Meedoen?
Meer informatie en de agenda van de activiteiten is te vinden op de website van de vereniging: enoschaak.nl en in de agenda op de website sboschaak.nl. Wil je meedoen aan één of meer van de activiteiten? Meld je dan aan via de website enoschaak.nl. Tot slot van de feestelijke activiteiten rond het honderdjarig bestaan is er een barbecue georganiseerd voor leden en oud-leden van de vereniging in de tuin van één van de leden. Dat wordt vast een mooi feestje.
