Stel je voor. Zondag 6 april 2025. Een deel van het dorp Hellendoorn is gesloten voor verkeer. Straten zijn versierd. Mensen lopen met vlaggetjes. Daar staat een tank. Daar een paar jeeps. Op verschillende plekken zijn (groepen) re-enactors die herinneren aan toen. Er klinkt muziek van Glen Miller en Vera Lynn. Living statues op straathoeken. Op Hofmansweide kamperen Canadese bevrijders. Je doet je ogen dicht en weer open en je bent 80 jaar terug in de tijd.
Gerrit Mollink (69) ziet het helemaal voort zich. Hij is de voorzitter van de commissie die voor het dorp Hellendoorn de herdenking/feestelijkheden rond 80 jaar Vrijheid organiseert. Een flinke klus voor de tien personen tellende commissie, waarin iedereen z’n eigen taak heeft.
Vijf jaar geleden had Hellendoorn groots willen uitpakken met 75 jaar vrijheid. Alles stond in de steigers toen Corona uitbrak. “We hadden er toen zoveel energie in gestopt, dat ik het zonde vond daar niks meer mee te doen.”
Als voorzitter van de Folkloristische Dansgroep Hellendoorn was hij al betrokken bij de organisatie en kreeg door die opmerking direct de voorzittershamer in handen gedrukt van de commissie. Vanaf toen heeft Hellendoorn elk jaar rond 10 april (de dag waarop het dorp werd bevrijd) een activiteit georganiseerd.
2025 moet het hoogtepunt worden van al die herdenkingen
Met straks het hoogtepunt hoopt hij. Want er moet nog wel wat gebeuren. “Mijn grootste zorg op dit moment is het geld”, verzucht Mollink. “We hebben geld gekregen van het overkoepelende orgaan, maar dat is lang niet genoeg.” Hij schat dat er op dit moment nog zo’n dikke € 25.000,- nodig is. Ondanks dat heel veel mensen vrijwillig meedoen.
Die ongeveer 120 re-enactors bijvoorbeeld. “Ze doen het gratis, maar ze moeten wel eten en maken reiskosten. Wat dat zijn? Dat zijn mensen die als acteur (in het Engels actor) iets opnieuw (re-) laten beleven. Er zijn verschillende groepen in Nederland. De een beeldt een eerste hulppost uit, de ander een soldatencafé, kampkeuken of een speciale divisie. Van alles.”
Net zoals in Nijverdal komt er in Hellendoorn een Camp. Hofmansweide wordt straks een voorproefje van wat er in Nijverdal is te zien. Compleet ook met Canedian Fiels Kitchen waarin het soldatenvoedsel van 1945 bereidt.
Overvliegende oude vliegtuigen wordt een spektakelstuk op 5 april
Op zaterdag 5 april is er een toertocht met oude voertuigen door de omgeving. Deze tocht eindigt met een route door het dorp. Dat wordt spectaculair. Niet alleen door de muziek van twee piperkorpsen, maar ook door overvliegende oorlogsvliegtuigen. “Als het doorgaat, gaan die ook landen en opstijgen. We hebben twee landingsstrips. Het wachten is nog op toestemming.”
Hoewel er geen concurrentie is met Nijverdal kijkt men wel naar elkaar. “Ik hoorde dat Nijverdal nu ook die vliegtuigen wil laten landen en opstijgen”, lacht Gerrit. “Nee, is er geen reden voor concurrentie, zeker niet bij dit onderwerp ,we hebben allebei hetzelfde doel voor ogen, namelijk dat vrijheid niet vanzelfsprekend is .
“Opdat wij niet vergeten” is dan ook het motto in Hellendooorn. Wij houden onze eigen bevrijdingsdatum aan voor de viering. Dat is eigenlijk 10 april. We konden het dat weekeind erop niet vieren, want dan is de traditionele Palmpasenoptocht. Het is daarom 4, 5 en 6 april geworden.
“Het dorp moet drie dagen op z’n kop staan”
Drie dagen moet het dorp op z’n kop staan. En de Hellendoorners kenende, gaat dat ook gebeuren. Net zoals het ook wel goed gaat komen met het geld. “We gaan een crowdfunding organiseren en een ludieke veilig met bijzondere dingen die gekocht kunnen worden, zoals een rondje vliegen in zo’n oorlogsvliegtuig. Het IJs- en bakkerijmuseum gaat ouderwetse Willemientjes bakken.”
De binnenactiviteiten vinden allemaal plaats in de oude achterzaal van de Kroon. Die gaat kort daarna tegen de vlakte omdat er gebouwd gaat worden, maar het kan nog net. Een van die binnenactiviteiten is Café René uit de serie Allo Allo. Uiteraard met medewerking van de toneelvereniging Nut en Genoegen die eerder al groot succes hadden met hun acts. Tussen de acts door is er live jaren ’40-muziek.
Voor Gerrit Mollink is het ‘normaal’ om bezig te zijn met 80 jaar Vrijheid. Mijn vader heeft in de oorlog een piloot geholpen. Die was tijdelijk bij ons in huis en is later via België, Frankrijk en Spanje in Gibraltar gekomen en vandaar weer naar Engeland. Dat verhaal is me altijd bij gebleven. Daarnaast liggen mij roots bij hotel de Uitkijk waar in de oorlog zowel Duitsers als Canadezen ingekwartierd waren.
“Vrijheid is niet niks. Daar wil ik best wel wat voor doen. Voor mij is vrijheid de vrijheid van meningsuiting en het feit dat ik zelf kan bepalen wat ik kan en wil. Dat is een groot goed.”
Een rasechte Hellendoorner is hij, maar woont -zoals weer meer mensen uit de commissie- daar niet. “Dat ik in Nijverdal woon, doet niets af aan het feit dat ik een echte Hellendoorner ben. Eens Hellendoorn; altijd Hellendoorn.”
En dan is de Hellendoorner ook nog gastvrij, want 80 jaar Vrijheid viert het dorp samen met Marle, Hancate en Egede. “En met dat geld komt het -zoals al gezegd- wel goed. De gemeenschap is zo close, dat het ons wel lukt met elkaar. Samen de schouders eronder.”
Een voorbeeld: “Gisteren kwamen de dames Piksen. Die hadden voor het behoud van café De Barbier een chocolade-actie opgezet. Nu De Barbier een nieuwe eigenaar heeft, is het ingezamelde geld niet meer nodig. Zo kreeg ik een cheque van € 1500,-. Mooi toch?”
Weer een stapje op weg naar invulling van een groots programma. Gerrit kan er niet over ophouden. De winkeletalagewedstrijd voor de jeugd. De avond voor ouderen. De pubquiz. De ‘happy stones-actie’. Het hele programma met aanvangstijden is te vinden op https://www.hellendoorn-bevrijd.nl/. het programma van de hele gemeente staat op https://www.visithellendoorn.nl/80-jaar-vrijheid/
