Extra accent bij 80 jaar Vrijheid: documentaire over ‘De kinderen van de koele’

Dat boek van Nijverdaller Bert Jan Flim, gaat onder meer over een aantal Joodse kinderen dat tijdens de Tweede Wereldoorlog ondergedoken zat in een houten huisje bij de zandkuil aan de Bonteweg in Nijverdal. Er stonden zeven ongeveer gelijke huisjes. Een ervan (niet dat van de onderduikers) is verplaatst en staat er nog. De rest is verdwenen.

Via via komen vijf Joodse meisjes terecht bij Jaap Musch in het landhuisje bij de ‘koele’, dat gold als een vast onderduikadres. Het huisje was een soort buitenverblijf van bakker Flim, de opa van schrijver Bert Jan. Jaap Musch leerde de meisjes bij onraad het bos in te vluchten en ‘te rennen zo hard als je kon, zonder omkijken”.

Op een gegeven moment wordt de groep toch verraden. Een van die kinderen, Roosje (93), leeft nog steeds en komt natuurlijk aan het woord. ‘De kinderen van de Koele’ is gefilmd door Nijverdaller Arthur de Meijer van  DeWaaromfabriek.

Dat gebeurde op basis van een script van Sanne Kamst-Velthuis, die eerder de tekst schreef van de voorstellingen ‘Nooit Vergeten’ en ‘Eindeloze Zomer’. Die waren een paar jaar geleden te zien in het Openluchttheater.

“Het mooie van zo’n productie is dat het verhaal van de oorlog voor kinderen dichterbij komt. Natuurlijk, je kunt op school het verhaal van Anne Frank bespreken, maar deze documentaire speelt zich af in Nijverdal, je kunt zo naar de zandkuil lopen en het huisje bekijken. Dat is toch prachtig?” zegt Nathalie Postma, cultuurmakelaar bij ZINin en nauw betrokken bij de productie.

In een podcast wordt het een en ander uit de doeken gedaan over deze voorstelling en ‘camp Nijverdal’. Aan het woord zijn Nathalie Postma, Sanne Kamst-Velthuis en Joop Staman.

De documentaire is tijdens de herdenkingsperiode met grote regelmaat te zien op het terrein van Camp Nijverdal aan de Bonteweg. Daarna verhuist die naar het Memory-museum, zodat men er nog jarenlang gebruik van kan maken.